Ayasofya Medresesi: Tarihi, konumu, özellikleri, ilk hocası…

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın talimatıyla 86 yıl sonrasında müze esaretinden kurtulan Ayasofya,  geçtiğimiz 24 Temmuz’dan itibaren ibadete açıldı.

Kısa sürede milyonların ziyaret etmiş olduğu ve ihtişamı karşısına fanatik kalmış olduğu Ayasofya, ikinci luğu yaşatacak.

Ayasofya’nın çabucak bitişiğinde bulunan ve 1936’da yıkılan Ayasofya Medresesi yine inşa edildi.

Kültür ve Gezim Bakanlığına bağlı olarak etkinlik gösteren Vakıflar Genel Müdürlüğü’nün restore çalışmalarını tamamlamadı.

Ayasofya Medresesi, ihya çalışmalarının akabinde 86 yıl sonrasında gene açılıyor.

Tarihiyle dünyanın ilgisini çeken Ayasofya, medrese kısmıyla de merak mevzusu oldu. Ayasofya Medresesi zamanı, pozisyonu ve özellikleri araştırılıyor.

İşte Ayasofya Medresesi’nin başından geçenler…

Ayasofya Medresesi zamanı

Fatih Sultan Mehmet’in İstanbul’u fethinden itibaren Ayasofya her zaman beğenilen bir pozisyona haiz olmuştur. Halk orada toplanmış, bilgilendirilmiş, her daim korunarak adeta bir simge halini almıştır.

Ayasofya Kilisesi’ni mescide dönüştüren Fatih Sultan Mehmet, kilisenin kuzeybatısında bulunan ve o periyot papazların evi olarak kullanılan yapıyı da medreseye çevirdi.

Pozisyonu

Evliya Çelebi’nin Ebu’l Feth Sultan Han binası olan Ayasofya’yı kebir medresesi olarak kelamını etmiş olduğu bu yapı Ayasofya ile Topkapı Sarayı dış avlu surları ortasında yer alıyordu.

Ayasofya Medresesi dış avluya oluşturulan yan kapı ile Sultan III.Murat’ın yaptırdığı minare yanından başlayarak Soğukçeşme Sokağı’ndaki avlu duvarına kadar uzanıyordu.

Birinci müderrisi

Ayasofya Medresesi’nin birinci müderrisi Fatih’in hocası ve devranın büyük âlimi, İstanbul’un birinci kadısı Hızır Bey’in yerine kadı olan Molla Hüsrev’dir.

Molla Hüsrev’in akabinde 15. yüzyılda İslam dünyasının önde gelen gökbilimci ve matematikçilerinden Ali Kuşçu da müderrislik yapmış oldu.

Yıkım sonucu

Medrese binası tarih süresince pek oldukça kez onarım görmüş oldu.

1924 senesinde İstanbul Belediyesi tarafınca Öksüzler Yurdu olarak bedellendirilen medrese, 1934 senesinde Ayasofya’nın müze olmasıyla yıkıldı.

Ayasofya’nın çevresinde meydana getirilen düzenlemeler kapsamında, eski yaratı özelliği taşımadığı teziyle İsmet İnönü’nün talimatıyla yıktırılmış ve büsbütün ortadan kaldırıldığı da gündeme geldi.

86 yıl sonrasında kapılarını açıyor

1987 senesinde Kültür Bakanlığınca medresenin temel hafriyat ve araştırmaları yapılmış oldu. Mevcut kalıntılar ve zamanı dokümanlardan yola çıkılarak 2014 yılındaki teşebbüsler ile rekonstrüksiyon projesi hazırlandı.

2017’de medresenin rekonstrüksiyonuna başlandı.

Ayasofya Medresesi bugün, 86 yıl ortanın akabinde gene yaşam buluyor.

Fatih Sultan Mehmet Üniversitesi’ne bağlı araştırma merkezi olarak hizmet verecek medrese cuma günü kapılarını açıyor.

Stantlar, sempozyumlar ve eğitimin bir kısmına konut sahipliği meydana getirecek medresenin yine mana kazanıyor.

 

Kaynak: Ensonhaber

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.