bu hik yeye ihtiyacimiz var KR9ziLDm

‘Bu hikâyeye ihtiyacımız var’

Seray Şahinler – Pandemi sürecinden en fazlaca etkilenen tiyatrolar uzun bir ortadan sonrasında yine seyircisiyle buluştu. Bilhassa açıkhavada düzenlenen şenlik ve buluşmalar her insana ilaç suretiyle geldi. Şenlikler yaz süresince tüm süratiyle sürecek. 26 -29 Ağustos tarihleri ortasında Bergama’da düzenlenecek Bergama Tiyatro Şenliği ise tiyatroseverler ve sanatkarlar için hoş bir buluşma olacak. Kumbaracı50 üretimi “Demiryolu Hikâyecileri” şenlik programında birinci göz kırpanlardan. Yiğit Sertdemir’in hem yönettiği hem rol almış olduğu oyun, Oğuz Atay’ın “Korkuyu Beklerken” yapıtındaki “Demiryolu Hikâyecileri”, “Unutulan”, “Beyaz Mantolu Adam” hikayelerinden uyarlandı. 29 Ağustos’ta sahnelenecek “Demiryolu Hikâyecileri”ni Yiğit Sertdemir’den dinledik..

Oğuz Atay’ın hikayelerinden yola çıkıyorsunuz bu sefer ve üç hikayeyi oyunlaştırıyorsunuz. Niçin bu hikayeler?

Temeline “Demiryolu Hikâyecileri”ni yerleştirdiğimiz bir oyun akışı var aslına bakarsak. Bu öyküyü seçme sebebimiz, Oğuz Atay’ın harikulade acıklı gülümsemesine gereksinim duymamız. Kendi seyahatimizin güncesini tutarken, bu öykü o günceyle örtüşüverdi ve insanoğlunun/sanatın yalnızlığı ile ‘niçin’ soruları, Oğuz Atay’ın zekâsına/duyarlığına teslim bir yerden sese dönüştü. “Unutulan” ve “Beyaz Mantolu Adam” kıssaları de, temel metnin içinde mevcud iki başka kişinin öznel hallerine uygun düşmüş olduğu için tercih ettiğimiz öyküler.

Tiyatro ve edebiyat ortasındaki etkileşim son yıllarda daha görünür oldu…

Tiyatro kelama dönüştükten bugüne, zaman vakit performansa, sözsüzlüğün kudretine teslim olsa da, aslen edebiyatın sonsuz merhemine de gereksinim duyduğu devirler geçirdi. Kendi alanında giderek yalnızlaşan insan/sanatçı, disiplinlerarasılık ile kendini gene diğerlerinde tanımaya, diğerleriyle yeni bir ben yaratmaya çalıştı. Edebiyat ile sahnenin buluşması da, enikonu bu dürtülerle daha görünür oldu diye düşünüyorum. Başka tarafıyla ise, bir sahneleme/oyunculuk usulü olarak ‘anlatıcılık’ en ilkel, en öz, en gerçek damarlarından biri tiyatronun. Eh edebiyat da anlatı için seçilebilecek en ufuk açıcı ve cezbedici seçim.

Oğuz Atay’ın metinleri vakitsizdir aslına bakarsak…“Demiryolu Hikâyecileri” bugüne ne söylüyor?

Dünden değişik bir şey söylemiyor galiba. Yarınımızı gerçek ve sıhhatli inşa edebilmek için, kendimizin/diğerimizin ayırdına varıp, onunla eğlenip, eleştirip, gene nefes alabilmeliyiz. “Demiryolu Hikâyecileri”nin son cümlesi zati tamamımız açısından bir çağrı: “Ben buradayım sevgili okuyucum, sen neredesin sanki?”

Tiyatro oyunları da birer yazınsal metin… Bu buluşma izleyici için hoş deneyim oluyor. Sizin için bir hikayeyi sahneye uyarlama süreci nasıldı ve niçin kıymetliydi?

Yazınsal metin problemi birazcık karışık tiyatro açısından. Okunsun diye değil, seyredilsin diye yazılmış metinler oyun dediklerimiz. Öyküler ise yazan ile okuyan ortasında geçen mahrem bir buluşma. Tiyatroda ek olarak ortacılar giriyor devreye. Hasebiyle bir kıssayı sahneye uyarlamak kelam mevzusu olduğunda da, temelde kaygı edindiğimiz, muharririn dünyasını mümkün olan en sarih haliyle seyirciye taşımak.

Oyunda terk edilmiş bir demiryolu istasyonunda, gezici öykü satıcılığı meydana getiren üç kişinin kıssasını; geriye kalan son şahıs seyirciye aktarıyor. “Unutulan” ve “Beyaz Mantolu” adam öyküleri ise, kalan son kişinin kıssasına birlikte rol alıyor. Kumbaracı50, “Oğuz Atay’ın; yazınsal zekâsı ve ironik lisanı vasıtasıyla okuyucusu ile kurduğu yalın bağlantıyı; sahne üstünde koruyarak, tıpkı izlekle kıssaları seyirciyle paylaşacağımız bir seyahate çıkıyoruz” kelamlarıyla izleyiciyi bu hikayeye tanık olmaya çağrı ediyor.

Birbirimizi dinlemek hepimize âlâ gelecek

Pandemi sürecinden en fazlaca tiyatrolar etkilendi. Kimi görüntüler kapanmış oldu, tiyatro toplulukları dağıldı. Bundan sonrası için öngörüleriniz neler, nasıl ayağa kalkmalı?

Çetin geçecek yeni süreç var önümüzde. Hala bir şeyin geçmiş olduğu, düzeldiği, toparlandığı, ders çıkarıp tekrarına müsaade edilmediği bir periyotta değiliz. Geçirdiğimiz ve geçireceğimiz vakitte iyi-sahici-nesnel tahlillere ve içeriden bir duyguya gereksinim bulunduğunu düşünüyorum. Birazcık birbirimizi tabir yerindeyse ‘ciğerden’ dinlemek hepimize güzel gelecek.

Kaynak : Milliyet

🔥2

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir