Metabolik sendrom nedir? Metabolik sendrom belirtileri! Metabolik sendrom diyeti nasıl yapılır

Metabolik sendromu insülin direncinin olduğu ve şişmanlıkla gelen bir hastalıktır. İnsülin direnci arttıkça kilo alımı ve karın bölgesinde yağlanma gerçekleşir. Son vakitlerde son zamanların hastalıklarından bir olarak isimlendirilen metabolik sendrom emareleri nedir? Metabolik sendrom rejimi nasıl yapılır? Tüm bu soruların karşılıklarını Uzman Diyetisyen Sümeyye H. Kara püf noktalarıyla söyledi. İşte cevaplar…

Uzman Diyetisyen Sümeyye H. Kara: Aşırı kiloluluk başlı başına insülin direncine niçin olabildiği suretiyle, insülin direnci de obeziteyi hızlandırdığını bahsetti. Tıpkı vakitte insülin tesirinde ve hassaslığında ortaya çıkan bir bozukluk pek oldukca metabolik problemi da bununla beraber getirdiğini ve obez bireylerde, iskelet kaslarındaki insülin tesirinde bazı yetersizlikler ve meseleler bulunduğunu deklare etti. Kara, sıhhatli yaşam usulü değişikliği, tartı kaybı ve fizikî aktivitenin arttırılması aslına dayanmaktadır. Metabolik sendromlu hastalar için düşük seviyede doymuş yağ, trans yağlar ve kolesterol alımı, saf şeker tüketiminin azaltılması ve zerzevat, meyve ya da tam tahılların alımının arttırılması icap ettiğini belirtiyor. Pekala metabolik sendrom rejimi nedir ve nasıl yapılır İşte uzman Diyetisyen Sümeyye H. Kara’dan kimi açıklamalar:

METABOLİK SENDROM NEDİR?

Aşırı kiloluluk ve metabolik sendrom tüm dünyada ve devletimizde giderek daha çok sayıda insanı etkileyerek yayılmaya devam etmektedir. Tartı artışına paralel olarak erken ölüm riski neredeyse %50-100 ortasında katlanarak artmaktadır. Bu sendrom, daha oldukca insülin hassaslığı artmış bireylerde ortaya çıkmaktadır. Metabolik sendromun diğer bileşenlerine tesiri sebebiyle insülin direnci bu hastalığın merkezinde yer verilmiştir. İnsülin direnci; abdominal aşırı kiloluluk, aterojenik dislipidemi, fizikî aktivite yetersizliği, karbonhidrat içinde ne olduğu yüksek diyetlerin tüketimi, oldukca yiyecek yeme, hormonal değişimler, yaşlanma ve genetik suretiyle pek oldukca etkene bağlı olarak ortaya çıkmaktadır.

metabolik sendrom nedir

Dünya Sağlık Örgütü teklifine nazaran metabolik sendromun göstergeleri şöyledir: 

  1. Hipertansiyon, tansiyon 140/90 mmHg üstü; 
  2. Hiperlipidemi, plazma trigliserit seviyesi 150 mg/dL üstü ya da HDL seviyesi erkekte 35 mg/dL, bayanda 40 mg/dL altı; 
  3. Vücut kitle indeksi (BKİ) 30 ve üstü ya da bel/kalça etrafı oranı erkekte 0.90, bayanda 0.85 üstü; 
  4. Gecelik idrar albumin atım suratı 20 mcg/dak; 
  5. Tip 2 diyabet ya da glikoz hoşgörü bozukluğu ya da hiperinsulinemi. 
  6. Tip 2 diyabetli ya da glikoz hoşgörü bozukluğu olan bir bireyde bu ögelerden ikisi var ise metabolik sendrom olarak tanımlanır.

METABOLİK SENDROM NASIL TEDAVİ EDİLİR?

Bireyde metabolik sendromun varlığı koroner kalp hastalığı, enfarktüs ve nüzul riskini üç kat artırabilmektedir. Bu sıkıntıya ailesel yatkınlık ve bununla beraber insanoğlunun teknolojik gelişmeyle değişen yaşam biçimine beslenme biçimini uyarlayamaması sebep olmuştur.
Tedavide en mühim iki yaklaşım bulunmaktadır. Birinci strateji aşırı kiloluluk ve fizikî aktivite yetersizliği suretiyle çatıyı oluşturan ve insülin direnci ile yakından bağlantılı olan etkenleri ortadan kaldırmaktır. Yük kaybı ve fizikî aktivitenin arttırılması insülin direncini azaltarak metabolik risk etmenlerini pozitif yönde istikamette etkilemektedir. İkinci yaklaşım ise; aterojenik dislipidemi, hipertansiyon, protrombotik durum ve insülin direnci suretiyle metabolik risk etmenlerinin tedavi edilmesidir. Her ne kadar sendromun kökenini oluşturan etkenlerin azaltılması daha kolay netice alınmasını sağlasa da, farmakolojik bir yaklaşımla da risk etmenlerinin denetimi sağlanabilmektedir. İlaç tedavisi birebir vakitte kardiyovasküler hastalıklara yakalanma oranını azaltmaktadır.

metabolik sendrom rejimi nasıl yapılır

METABOLİK SENDROM HASTALIĞINDA BESLENME TEKLİFLERİ

Rejim tedavisinde günlük 500-1000 kalorilik enerji kısıtlaması yapılması kâfi olmaktadır.

  1. Daha düşük enerji alımı için porsiyonlar küçültülmeli 
  2. Orta şiddette 30dk/gün antrenman yapılmalı
  3. Rafine CHO’ların (beyaz ekmek, patates, makarna..) yerini tam tahıl eserleri, kurubaklagiller ve tekli doymamış yağlar (zeytinyağı, konola yağı, fındıkyağı) almalı.. 
  4. Soda ve meşrubatların yerini su ve ayran almalıdır
  5. Minimum haftada bir balık tüketilmeli kızartma halinde değil fırın ya da ızgara yollarıyla pişirilmeli
  6. Azca yağlı süt eserleri tercih edilmeli. 
  7. 3 porsiyon/gün azca yağlı süt eserleri tüketilmeli 
  8. Kırmızı et, tereyağ ve tam yağlı süt eserleri tüketimi azaltılmalı,
  9. Daha oldukca beyaz et tercih ediniz, haftada 1-2 gün kesinlikle balık tüketiniz
  10. Sodyum alımı azaltılmalı ( 2.4 g/gün sodyum ya da 6g tuz/gün) tuz yerine baharatlar kullanılabilir
  11. 5 porsiyon/gün zerzevat meyve tüketilmeli 
  12. Yemeklerde zeytinyağ kullanılmalı
  13. Tuz kullanımı günlük 6 gr’ı geçmemelidir (1 çay kaşığı)
  14. Günde 2,5-3 lt su içilmeli
  15. Haftada 4 gün 45 dk tempolu yürüyüş yapılmalı
  16. Şekerli, paketli gıdalardan uzak durulmalı
  17. Süt ve süt eserlerinde azca yağlı olanları tercih edilmeli

UZMAN DİYETİSYEN SÜMEYYE H. KARA’DAN METABOLİK SENDROM DİYETİ  LİSTESİ

SABAH: UYANDIKTAN SONRA 3 SAAT İÇİNDE KAHVALTI YAPILMASINI ÖNERİRİM.

  • 1 adet yumurta (Haşlanmış, omlet ya da azca yağlı menemen formunda de yapabilirsiniz)
  • 2 dilim azca yağlı beyaz peynir
  • 2 adet tam ceviz
  • 5 adet tuzsuz zeytin
  • Domates, salatalık ve bolca mevsim yeşillikleri
  • 2 dilim tam buğday ekmeği

ORTA ÖĞÜN:

  • 1 fincan şekersiz nebat çayı 
  • 8-10 adet pişmeden fındık ya da badem

ÖĞLEN YEMEĞİ 13.00: 

  • 120-150 gram ızgara tavuk göğsü ya da köfte( kızartma yapmayınız)
  • Bolca yeşillikli salata 1 tatlı kaşığı zeytinyağlı
  • 4 yiyecek kaşığı tam buğday makarna ya da bulgur pilavı (Haftada yalnızca bigün)

ORTA ÖĞÜN:

  • 1 adet mevsim meyvesi 

AKŞAM: (EN GEÇ) 20.00

  • 2 kase çorba( Azca yağlı unsuz ve kremasız olmalı)
  • 1 porsiyon zerzevat yemeği (Patatessiz, pirinçsiz)
  • 1 kase yoğurt
  • Salata 1 tatlı kaşığı zeytinyağlı nar ekşisiz
  • 1 dilim tam buğday ekmek

ORTA ÖĞÜN:

  • 1 su bardağı süt
  • 1 çay kaşığı tarçın
  • Yarım çay kaşığı zencefil 

Kaynak: Yasemin

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir