Türk bilim insanı, cep telefonundan Covid-19 riskini hesaplayan sistem geliştirdi

Yakın vakitte TÜSEB Aziz Sancar Teşvik Mükafatı alan, Bilkent Üniversitesi Ulusal Manyetik Rezonans Araştırma Merkezi (UMRAM) araştırmacılarından Doç. Dr. Çukur, AA muhabirine yapmış olduğu açıklamada, suni zeka temelli emek harcamaları hakkında informasyon verdi.

“Covid-19 tanısı, şu an bilgisayarlı tomografi ya da PCR testleriyle konuluyor. Bunlar hem ekonomik olarak maliyetli hem de salgın şartlarında sağlık sistemine yüklenmeyle her insanın erişimini zorlaştırıyor. Bu problemi çözmek için cep telefonlarından nefes alış veriş ve öksürük kayıtlarını inceleyen bir suni zeka algoritması geliştirdik. Bu algoritma ses kayıtlarına bakarak kişinin Covid-19 ya da diğeri bir üst solunum yolu enfeksiyonu geçirip geçirmediğine yönelik kıymetlendirme yapıyor. Şu an ortalama yüzde 95 muvaffakiyetle bu ayrımları yapabiliyoruz.”

Bunun bir nevi erken uyarı sistemi bulunduğunu vurgulayan Çukur, “Sistem, bireylerin nefes alışı ya da öksürüğünü takip ederek, üst solunum yolu enfeksiyonu ya da Covid-19’a dair bir işaret bulduğunda bireye telefonundan doktora gitmesine yönelik ön uyarma gönderecek. Böylece isteyenler hastaneye başvurarak tetkiklerini yaptırabilecek” dedi.

Doç. Dr. Tolga Çukur, başlangıç kademesindeki uygulamanın ilerleyen devirde daha geniş kitlelerde deneceğinin altını çizerek, “Bu şu an 200 kişinin ses kayıtları üstünde deneyerek sınadığımız bir model. Klinik kullanım için uygunluğunun binlerce şahısla sınanması gerekiyor. Şu anda algoritmanın tasarım etabını tamamlamak üzereyiz. Daha geniş bir popülasyonda denenmesini içeren bir sonraki kademeye gelecek yıl geçeceğiz” diye konuştu.

“MR TETKİKLERİNDE 10 KAT HIZLANDIRMA YAPMAK MÜMKÜN”

Doç. Dr. Tolga Çukur, ortalama 1 saat devam eden MR çekimi esnasında tanısal görüntü elde edilebilmesi için bireylerin hareketsiz kalması gerektiğine, bunun bilhassa yaşlılar ve çocuklar açısından fazlaca sorun olduğuna işaret etti.

Bundan dolayı söz mevzusu kümelere anestezi uygulandığını özetleyen Çukur, şunları kaydetti:

“Anestezinin bilhassa çocuklar ve yaşlılar üstünde komplikasyon riskleri bulunuyor. Bunu engellemek için MR incelem mühletini 5 dakika ve altına indirmeye çalışıyoruz. Burada da tekrardan suni zeka teknolojilerinden faydalanıyoruz. Kısa müddetli, düşük kalitede imajları uzun incelem müddetlerinde alınmış yüksek kalitede manzaralara dönüştürebilen suni zeka modelleri üstünde çalışıyoruz. Tetkiklerde 10 kat hızlandırma yapmak mümkün ve gayemize fazlaca yakınız. Covid-19 taşınabilir uygulamasında olduğu suretiyle laboratuvarda geliştirdiğimiz bu tekniğin de bir sonraki kademesi geniş popülasyonda sınanması ve güvenilirliğinin gösterilmesi olacak.”

– “ÖDÜLE LAYIK GÖRÜLDÜĞÜM İÇİN ÇOK KEYİFLİ OLDUM”

TÜSEB Aziz Sancar Teşvik Ödülü’nü almaktan duyduğu memnunluğu da lisana getiren Çukur, “Bu, fazlaca itibarlı bir ödül. Bilim insanı olarak çalışmalarımızın paha gördüğünü, karşılık bulduğunu da gösteriyor” sözlerini kullandı.

Doç. Dr. Çukur, Türkiye’deki genç bilim beşerlerine da memleketler arası standartta yenilikçi işler halletmeye odaklanmaları tavsiyesinde bulunmuş oldu.

Kaynak: Cumhuriyet

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.